Epidermal barýeriň ýiti ýa-da dowamly zeperlenmesinden soň, deriniň öz-özünden dikeldilýän mehanizmi keratinositleriň öndürilişini çaltlaşdyrar, epidermal öýjükleriň çalşyrylma wagtyny gysgaldar we sitokinleriň öndürilişini we boşadylmagyny üpjün eder, netijede giperkeratoz we deriniň ýeňil çişmesi ýüze çykýar. Bu hem gurak deri alamatlaryna mahsusdyr.
Ýerli iltihaplanma deriniň guraklygyny hem güýçlendirip biler, aslynda epidermal böwetiň dargamagy IL-1he TNF ýaly birnäçe iltihaplanma sitokinleriniň sintezini we boşadylmagyny höweslendirýär, şonuň üçin fagositik immun öýjükleri, esasanam neýtrofiller ýok edilýär. Gurak ýere çekilenden soň, barmaly ýere ýetenden soň, neýtrofiller töweregindäki dokumalara leýkosit elastazasyny, katepsin G-ni, proteaza 3-i we kollagenazany bölüp çykarýar we keratinositlerde proteazany emele getirýär we baýlaşdyrýar. Aşa köp proteaza işjeňliginiň mümkin bolan netijeleri: 1. Öýjükleriň zeperlenmegi; 2. Iltihaplanma sitokinleriniň boşadylmagy; 3. Öýjük mitozyny höweslendirýän öýjükleriň arasyndaky gatnaşyklaryň wagtyndan öň degenerasiýasy. Epidermisdäki duýgy nerwlerine hem täsir edip biljek gurak deridäki proteolitik ferment işjeňligi gyjyndyrma we agyry bilen baglanyşyklydyr. Traneksam turşusynyň we α1-antitripsiniň (proteaza ingibitory) kseroz üçin ýerli ulanylmagy netijeli bolup, kserodermanyň proteolitik ferment işjeňligi bilen baglanyşyklydygyny görkezýär.
Gurak epidermis diýmekdirderi barýeri bozulandyr, lipidler ýitýär, beloklar azalýar we ýerli iltihaplanma faktorlary boşadylýar.Barýeriň zeperlenmegi sebäpli deriniň guraklygysebum bölünip çykmagynyň azalmagy sebäpli döreýän guraklykdan tapawutlanýar we ýönekeý lipid goşundysynyň täsiri köplenç garaşylýanlary kanagatlandyrmaýar. Barýer zeperlenmesi üçin işlenip düzülen çyglylandyryjy kosmetika diňe keramidler, tebigy çyglylandyryjy faktorlar we ş.m. ýaly gatlak gatlagynyň çyglylandyryjy faktorlaryny doldurmak bilen çäklenmän, eýsem antioksidant, iltihaplanma garşy we öýjük bölünmegine garşy täsirleri hem göz öňünde tutup, keratinositleriň doly däl tapawutlanmagyny azaldmalydyr. Barýer deri guraklygy köplenç gyjyndyrma bilen utgaşýar we gyjyndyrma garşy aktiwleri goşmak göz öňünde tutulmalydyr.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 10-njy iýuny




