Düzümi we täsir ediji faktorlarDeri Mikroblary
1. Deri mikroblarynyň düzümi
Deri mikroblary deri ekosistemasynyň möhüm agzalarydyr we deri ýüzündäki flora, adatça, rezident bakteriýalara we wagtlaýyn bakteriýalara bölünip bilner. Rezident bakteriýalar sagdyn deri bilen ýaşaýan mikroorganizmleriň toparydyr, şol sanda Staphylococcus, Corynebacterium, Propionibacterium, Acinetobacter, Malassezia, Micrococcus, Enterobacter we Klebsiella. Wagtlaýyn bakteriýalar daşarky gurşaw bilen aragatnaşyk arkaly alynýan mikroorganizmleriň bir klasyny aňladýar, şol sanda Staphylococcus aureus, Streptococcus hemolyticus we Enterococcus we ş.m. Olar deri infeksiýalaryna sebäp bolýan esasy patogen bakteriýalardyr. Bakteriýalar deri ýüzünde agdyklyk edýän bakteriýalardyr we deride kömelekler hem bar. Filum derejesinden deri ýüzündäki täze drama esasan dört filumdan, ýagny Actinobacteria, Firmicutes, Proteobacteria we Bacteroidetes-den ybarat. Jins derejesinden deri ýüzündäki bakteriýalar esasan Corynebacterium, Staphylococcus we Propionibacteriumdyr. Bu bakteriýalar deriniň saglygyny saklamakda uly rol oýnaýar.
2. Deriniň mikroekologiýasyna täsir edýän faktorlar
(1) Host faktory
Ýaş, jynsyýet, ýerleşýän ýer ýaly faktorlaryň hemmesi deri mikroblaryna täsir edýär.
(2) Deri bölekleri
Deriniň inwaginasiýalary we goşundylary, şol sanda ter bezleri (ter we apokrin bezleri), ýag bezleri we saç follikullary özüne mahsus flora eýedir.
(3) Deriniň ýüzüniň topografiýasy.
Deriniň ýüzüniň topografik üýtgeşmeleri deri anatomiýasyndaky sebitleýin tapawutlara esaslanýar. Medeniýete esaslanýan usullar dürli topografik sebitleriň dürli mikroorganizmleri goldaýandygyny öwrenýär.
(4) Bedeniň bölekleri
Molekulýar biologik usullar bakteriýalaryň dürlüligi düşünjesini ýüze çykarýar we deri mikrobiotasynyň bedeniň ýerleşýän ýerine baglydygyny nygtaýar. Bakteriýalaryň kolonizasiýa edilmegi deriniň fiziologik ýerine baglydyr we belli bir çygly, gurak, ýagly mikro gurşaw we ş.m. bilen baglanyşyklydyr.
(5) Wagtyň üýtgemegi
Deri mikrobiotasynyň wagt we giňişlik üýtgeşmelerini öwrenmek üçin molekulýar biologik usullar ulanyldy, olaryň nusga alynýan wagt we ýer bilen baglanyşyklydygy anyklandy.
(6) pH üýtgemegi
1929-njy ýylda Markionini deriniň kislotalydygyny subut etdi we şeýlelik bilen deriniň mikroorganizmleriň ösüşini saklap we bedeni infeksiýalardan gorap bilýän "garşy örtüginiň" bardygy baradaky düşünjesini döretdi, bu düşünje şu güne çenli dermatologik barlaglarda ulanylýar.
(7) Ekzogen faktorlar – kosmetika serişdeleriniň ulanylyşy
täsir edýän köp sanly ekzogen faktorlar barderi mikroekologiýasy, daşky gurşawyň temperaturasy, çyglylygy, howanyň hili, kosmetika we ş.m. ýaly. Köp sanly daşarky faktorlaryň arasynda kosmetika serişdeleri deriniň kosmetika bilen ýygy-ýygydan gatnaşygy sebäpli adam bedeniniň käbir böleklerinde deriniň mikroekologiýasyna täsir edýän möhüm faktorlaryň biridir.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 27-nji iýuny
